Tyberghein Charline

Antwerpen, 1993

Kunstwerken


Aanstormend talent Charline Tyberghein: ‘Raar dat ze me opeens een kunstenaar noemen’

Interview De Morgen 08-09-2019 (Danny Ilegems)

Het kan rap gaan in de kunst, maar zo hard als het met Charline Tyberghein (°1993) gaat, is nog maar zelden vertoond. Een jaar geleden studeerde ze af aan het KASK in Antwerpen, vandaag gaat haar derde solotentoonstelling feestelijk open. ‘En dat terwijl ik mentaal klaar was voor een carrière in de horeca.’ 

Wie haar appartement in een rijhuis in Antwerpen-Zuid betreedt, vraagt zich onmiddellijk af of Charline Tyberghein ook eet en slaapt, en zo ja: waar? Het atelier aan de straatkant heeft gaandeweg alle vertrekken ingepalmd. Tegen de muren staan grote houten panelen, al dan niet reeds beschilderd. Op de vloer en op het aanwezige meubilair liggen de kleinere werken in uitvoering. De keuken wordt gebruikt om schildersmateriaal schoon te maken, het tuintje om te airbrushen in de buitenlucht.

“Ja, sorry voor de rommel”, verontschuldigt de kunstenares zich. “Ik heb eens in een interview gezegd dat ik graag dingen orden. Mijn moeder kwam niet meer bij van het lachen toen ze dat las.”

Van haar eerste tegenstrijdigheid is Charline Tyberghein niet gebarsten. Na een lang en hobbelig parcours op de middelbare school trok ze naar de kunstacademie, ook al had ze niet de minste ambitie om kunstenaar te worden. Aan de academie ging ze schilderkunst studeren, ook al had ze tot dan toe nooit geschilderd. En helemaal op het einde van haar opleiding kwam ze op de proppen met opmerkelijk heldere, opgewekte schilderijen, ook al was ze altijd een twijfelaar en een zwartkijker geweest. Wie weet is dat wel de sleutel tot haar huidige succes. Dat het gebeurde omdat het niet koste wat het kost móést

We installeren ons in de veranda aan een oud kaarttafeltje, met een blad van groen vilt en in de hoeken een afbeelding van de vier symbolen: harten, ruiten, schoppen, klaveren. Die symbolen staan ook afgebeeld op haar schilderij what’s your damage?, tevens de affiche van haar eerste tentoonstelling bij Gallery Sofie Van de Velde.

Hebt u dit tafeltje zelf gemaakt?

Charline Tyberghein: “Nee, voor vijf euro gescoord bij het Leger des Heils. Een paar dagen nadat ik what’s your damage?, met de kaartsymbolen en de emoticons, had afgemaakt. En het groen van dat vilt had ik ook al eens gebruikt in een schilderij. Het waren dagen vol kosmische serendipiteit.” (lacht)

Gebeurt het vaker dat de huishoudelijke werkelijkheid van alledag in uw schilderijen terechtkomt?

“Ja, steeds meer. (wijst) Het patroon van dat tafelkleed. De tekening op die koffiemok daar. Ik heb het gevoel dat mijn schilderijen steeds minder, euh, menselijk worden. In het begin flanste ik er af en toe nog een gedaante of een gezicht bij. Nu probeer ik hetzelfde gevoel te leggen in alleen maar voorwerpen. Een ding bezielen, dat vind ik poëtisch. Uitgewerkte menselijke figuren of dieren zul je bij mij niet snel tegenkomen.”

Born to be mild is de naam van de nieuwe expo. Mild, nu al?

“Ik ben op alle vlakken het tegendeel van ‘born to be wild’, de kreet waarnaar die titel uiteraard verwijst. Het kost me bijvoorbeeld verschrikkelijk veel moeite om uit te gaan, mensen te zien en feest te vieren. Daar moet ik mezelf werkelijk toe dwingen. (lacht) En daarnaast hou ik van spreekwoorden en gezegden die, bewust of onbewust, verhaspeld worden. Ik hou ze bij in een schriftje. Soms past er eentje bij een schilderij. In mijn werk zit vaak een optische twist, of iets relativerends.

“Ik doe erg mijn best om mij niet te laten meeslepen door melancholie en tristesse, waar ik een natuurlijke aanleg voor heb. Als een beeld wat zwaar op de hand wordt, zal ik geneigd zijn dat te compenseren met een snoepkleurtje of een grap. Zo probeer ik toch een zekere lichtheid te bereiken.”

 

“Het gebeurt wel eens hoor, maar dan denk ik: boe-hoe. (zucht) ’t Is zo verleidelijk, en ook zo gemakkelijk, om je te wentelen in somberheid. Dat heb ik heel lang gedaan. Ik ben met de middelbare school gestopt omdat ik depressief was en niet meer vooruit raakte. Heel mijn jeugd, al vanaf mijn puberteit, heb ik naar manieren moeten zoeken om goesting te krijgen in de dag. De oplossing was altijd: werken, iets dóén. Want van doorlopend in je bed liggen word je alleen maar miserabeler. Ik denk dat dat dwangmatige op de een of andere manier ook wel in mijn werk zit.”

Kunst maken, schilderen, als bezigheids­therapie?

“Dat klinkt wat zielig, maar een poging om mijn natuurlijke stemmingen te manipuleren is het alleszins. Die voorwerpen en symbolen zijn er ook ingekomen in een poging om mijn emoties eruit te krijgen. Mijn kunst vertelt mijn verhaal, maar niet letterlijk, niet van: kijk mij, triestig meisje. Het is een geëncrypteerde, versleutelde versie van wie ik ben.”

Uw geheel eigen versie van het zigeunerinnetje met de traan, kortom.

(lacht luid) “Ja-ha! Zoiets. Iets minder zielig misschien, maar ook weer niet overdreven vrolijk.”

vervolg interview: https://www.demorgen.be/tv-cultuur/aanstormend-talent-charline-tyberghein-raar-dat-ze-me-opeens-een-kunstenaar-noemen~b0e15793/